• slider
  • slider

Đô thị hóa với những tác động tiêu cực đến môi trường.

Trong những năm gần đây, chính quá trình đô thị hóa đã làm cho bộ mặt của đất nước ta có sự thay đổi nên kinh tế nước ta, phát triển hơn. Nhưng bên cạnh đó, nó lại để lại những bất cập cần được xử lý trong các vấn đề về môi trường.
Chính vì việc quy hoạch các khu đô thị một cách bất hợp lý đã và đang có những tác động tiêu cực đến môi trường và đời sống của người dân cả ở ngoại thành và khu vực nội thành. Việc gia tăng các khu đô thị làm ô nhiễm môi trường nước, giảm chất lượng không khí, thu hẹp diện tích đất nông nghiệp,... Bên cạnh đó, chất lượng đô thị không được đảm bảo, quản lý đô thị gặp nhiều khó khăn vướng mắc điều này không chỉ thể hiện ở chất lượng sống mà còn gây ra nhiều khó khăn trong quản lý chất lượng môi trường đô thị.
 

Những tác động của đô thị hóa.
 

 

1. Đô thị hóa làm tăng lượng chất thải sinh hoạt.


Theo như điều tra thống kê, thì việc thu gom rác từ các khu đô thị chưa đạt hiệu quả triệt để, vẫn còn khoảng 15% lượng rác thải không được thu gom, xử lý mà vứt tại các con kênh, rạch hay các khu đất trống trong địa bàn thành phố. Tỉ lệ này tại các khu đô thị loại IV và V có xu hướng tăng cao. Số lượng chất rắn phát sinh trung bình mỗi ngày khoảng 36.000 triệu tấn thì có khoảng 5800 triệu tấn rác không được thu gom, với lượng rác thải này đủ để gây ra tình trạng ô nhiễm môi trường khá nghiêm trọng. Trong đó còn chưa kể đến, lượng chất thải thu gom được xử lý bằng các biện pháp chôn lấp nhưng không đảm bảo vệ sinh do khoogn tuân thủ các quy định an toàn. 
 
ô nhiễm môi trường
Đô thị hóa làm tăng lượng rác thải sinh hoạt gây nên tình trạng ô nhiễm môi trường.

Việc thu gom, vận chuyển, xử lý và tiêu hủy các loại chất thải rắn đã và đang trở thành một bài toán khó đối vói các nhà quản lý khu đô thị. Với số lượng người dân tại các khu đô thị có xu hướng tăng lên qua mỗi năm thì lượng chất thải rắn tại đây cũng gia tăng nhanh chóng, đa dạng về thành phần và chưa được phân loại tại nguồn, gây khó khăn cho các công tác xử lý.

Quản lý các khu đô thị đã đề ra các giải pháp để xử lý các loại chất thải rắn bằng phương pháp phân loại rác thải rắn tại nguồn.  Tuy nhiên, chương trình này vẫn chưa được triển khai rộng rãi vì nhiều lý do như: Chưa đủ nguồn lực tài chính để mua sắm trang thiết bị, đầu tư cơ sở hạ tầng cũng như nguồn nhân lực thực hiện còn hạn chế; một phần là do ý thức của người dân.  Chất thải rắn sau khi được người dân tiến hành phân loại tại nguồn lại bị nhân viên thu gom và đổ lẫn lộn vào xe vận chuyển để mang đến bãi chôn lấp chung. Làm cho vấn đề này không được giải quyết. Vẫn tồn đọng các rác thải gây ô nhiễm môi trường, gây mất mỹ quan đô thị.


2. Ô nhiễm môi trường do lượng nước thải sinh hoạt.


Nước thải tại các khu đô thị ở nước ta hầu hết chưa  được xử lý mà thường đổ thẳng ra các con sông, hồ trong đô thị. Giả dụ nếu tính toán tải lượng ô nhiễm chỉ riêng do nước thải sinh hoạt(nếu giả định các hệ thống tại các hộ gia đình có hệ thống xử lý nước từ nhà vệ sinh và áp dụng hệ số tính tải lượng phát thải của Nhật Bản với hệ số phát thải COD: 29,3 g/người/ngày, như vậy nếu toàn bộ lượng nước thải này không được xử lý trước khi xả thải ra môi trường thì mỗi ngày môi trường bên ngoài Việt Nam phải tiếp nhận khoảng 880 tấn COD. Trên thực tế, theo tính toán của các chuyên gia Việt Nam, tại các hộ gia đình trong các khu đô thị do thiếu các hệ thống xử lý nước thải sinh hoạt phù hợp tại hộ gia đình, tải lượng ô nhiễm COD tính theo đầu người Việt Nam khoảng 100g/người/ngày (cao gấp hơn 3 lần hệ số áp dụng ở Nhật Bản) tương đương 3.000 tấn/ngày.đêm; Tải lượng tổng Nitơ 13g/người/ngày: tương đương với 390 tấn/ngày.đêm; tổng Phốt pho khoảng 120 tấn/ngày.đêm.
 
ô nhiễm môi trường
Lượng nước thải đổ ra môi trường làm ô nhiễm các con kênh rạch quanh các khu đô thị.

Con số đang ở mức báo động cao, vì vậy nếu chúng ta không có những biện pháp xử lý kịp thời thì mức độ ô nhiễm môi trường do nguồn nước thải sinh hoạt sẽ tăng cao và không thể kiểm soát. Trên thực tế, có rất nhiều con sông, kênh rạch tại các khu đô thị tại thành phố Hồ Chí MInh và Hà Nội đã chết do bị ô nhiễm quá trầm trọng ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân các khu vực xung quanh.
 

3. Ô nhiễm môi trường không khí.


Môi trường không khí tại các đô thị chịu ảnh hưởng tổng hợp từ nhiều nguồn thải có thể từ các hoạt động xả khí thải của các nhà máy lớn, do các phương tiện tham gia giao thông với số lượng đông đảo. Chỉ số chất lượng không khí AQI vẫn duy trì ở mức tương đối cao, điển hình như ở Hà Nội số ngày có AQI ở mức kém (AQI = 101 ÷ 200) giai đoạn từ 2010 – 2013 chiếm tới 40 – 60% tổng số ngày quan trắc trong năm và có những ngày chất lượng không khí suy giảm đến ngưỡng xấu (AQI = 201 ÷ 300) và nguy hại (AQI>300), được biết tình trạng ô nhiễm không khí tại khu vực Hà Nội đã quá nghiêm trọng.
 
ô nhiễm môi trường
Khói bụi từ các khu công nghiệp, từ các hoạt động giao thông vận tải làm ô nhiễm bầu không khí nơi đây.

Yếu tố chủ yếu gây tình trạng ô nhiễm không khí tại các khu đô thị chủ yếu vẫn là ô nhiễm bụi, nồng độ bụi lơ lửng trong không trung tổng số TSP, bụi PM10 và bụi mịn (PM2,5  PM1). Điều đáng chú ý là trong thành phần bụi ở nước ta thì tỷ lệ bụi mịn (PM2,5  PM1) chiếm tỷ trọng tương đối cao. Số liệu quan trắc tại các trạm cho thấy nồng độ bụi mịn trung bình có nhiều thời điểm đã vượt ngưỡng cho phép đặc biệt tại trạm quan trắc tại khu vực Hà Nội. Tại các khu đô thị có quy mô nhỏ thì mức độ ô nhiễm không khí thấp hơn.


4. Làm trầm trọng thêm tình hình giao thông đô thị.


Số dân thành thị tăng cao với trung bình mỗi người dân một chiếc xe máy khiến cho tình trạng xe máy lưu thông tại các tuyến đường trên các tuyến đường luôn trong tình trạng quá tải, dẫn đến kẹt xe vào các giờ cao điểm. Chính tình trạng kẹt xe cũng góp phần làm cho môi trường không khí bị ô nhiễm do lượng khí thải từ các phương tiện giao thông. Hoạt động giao thông ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng môi trường không khí tại các khu đô thị và ô nhiễm tiếng ồn, nhất là các đô thị lớn. Số liệu quan trắc tại một số đô thị cho thấy môi trường không khí xung quanh các tuyến giao thông đô thị đều bị ô nhiễm do bụi lơ lửng.
 
ô nhiễm môi trường
Làm trầm trọng thêm tình hình giao thông khu vực đô thị.

Tại các khu vực đô thị, nguồn phát sinh các loại khí thải độc hại như NO, NO2, NOx, SO2,... chủ yếu đến từ các hoạt động giao thông nên xu hướng diễn biến của các thông số này tương tụ như đối với thông số các loại bụi. Khí NO có xu hướng tăng cao vào các giờ cao điểm vào buổi sáng và chiều tối. Ô nhiễm không khí làm ảnh hưởng đến môi trường sống của người dân, đặc biệt là đối với các gia đình sống dọc các tuyến đường lớn.


5. Ô nhiễm tiếng ồn.


Tình trạng ô nhiễm tiếng ồn ở các khu đô thị chủ yếu đến từ các phương tiện giao thông, khi họ bấm còi, nẹt bô,...gây khó chịu cho người dân trong khu vực đồng thời làm xấu bộ mặt của các khu đô thị lớn.

Với trên 30% dân số sống ở khu vực đô thị hiện nay, và dự báo năm 2025 sẽ đạt 50%, vì thế công tác quản lý đô thị nói chung và quản lý môi trường đô thị nói riêng ngày càng khó khăn, tình trạng ô nhiễm môi trường tại các khu đô thị vẫn chưa được cải thiện nếu không muốn nói là có nguy cơ ngày càng xấu đi do áp lực gia tăng dân số, phát triển giao thông vận tải đường bộ, điều này đòi hỏi các cấp, ngành trong thời gian tới phải có những giải pháp đồng bộ từ khâu quản lý đến kỹ thuật nhằm kiểm soát và tiến tới giảm thiểu ô nhiễm trong các đô thị, đồng thời huy động được các nguồn lực và người dân cùng chung tay bảo vệ môi trường vì các đô thị xanh, đô thị phát triển bền vững.

Đăng nhập để post bài

Tin tổng hợp

    Diễn đàn du học